Patlıcan, biber, kabak ve acur başta olmak üzere kurutmalık ürünlerde Gaziantep Ticaret Borsası’nda (GTB) 2025 yılında yaklaşık 140 milyon liralık işlem hacmine ulaşıldı.
Gaziantep’in yüzyıllardır süregelen mutfak kültürünün önemli unsurları arasında yer alan kurutmalık sebzeler, yeni sezon hazırlıklarıyla birlikte kentin farklı noktalarında yeniden kendini göstermeye başladı. Yaz sıcaklarında güneş altında kurutulan patlıcan, biber, kabak ve acurlar, hem kış sofralarının vazgeçilmez ürünleri arasında yer alıyor hem de üreticiler ve sektör temsilcileri açısından önemli bir ekonomik hareketlilik oluşturuyor.
Gaziantep Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Akıncı, kurutmalık geleneğinin geçmişten günümüze taşınan kültürel bir miras olmasının yanı sıra kent ekonomisine önemli katkı sağlayan bir ticari faaliyet haline geldiğini belirtti.
Dam ve avlulardan
ekonomiye
Gaziantep’te yaz aylarında evlerin damlarında, balkonlarında ve avlularında başlayan kurutmalık hazırlığı, bugün kentte geniş bir üretim ve ticaret zincirinin önemli parçalarından biri haline geldi.
Geleneksel yöntemlerle hazırlanan ürünlerin önceki dönemlerde ağırlıklı olarak ailelerin kışlık ihtiyacını karşılamak amacıyla üretildiğini belirten Akıncı, zaman içerisinde bu ürünlerin ticari değerinin de giderek arttığını ifade etti.
Akıncı, Gaziantep’in kurutmalık kültürünün üretim, emek, gelenek ve ticaretin bir araya geldiği özel bir değer zinciri oluşturduğuna dikkat çekerek, yaz aylarında başlayan yoğun emeğin kış aylarında sofralara lezzet olarak ulaştığını ve aynı zamanda üreticiye ekonomik kazanç sağladığını söyledi.
57,6 milyon adet
ürün işlem gördü
Gaziantep Ticaret Borsası verileri, kurutmalık sektörünün kent ekonomisindeki büyüklüğünü de ortaya koydu.
GTB Başkanı Mehmet Akıncı’nın verdiği bilgilere göre, 2025 yılında patlıcan, biber, kabak ve acur kurusunda toplam 57 milyon 610 bin 512 adet ürün borsada işlem gördü.
Söz konusu ürünlerde gerçekleşen işlem tutarının ise 135 milyon 748 bin lirayı aştığı bildirildi.
Bu rakamlar, Gaziantep’te geleneksel yöntemlerle hazırlanan kurutmalıkların yalnızca mutfak kültürünün bir parçası olmadığını, aynı zamanda önemli bir ticari hacme sahip olduğunu gösterdi.
Diğer kurutmalıklarda
da milyonluk işlem
Kurutmalık sektöründeki ekonomik hareketlilik yalnızca patlıcan, biber, kabak ve acurla sınırlı kalmadı.
Kilogram üzerinden işlem gören domates kurusu, bamya kurusu ve maydanoz kurusunda toplam 10 bin 270 kilogramlık işlem gerçekleştirildi. Bu ürünlerin işlem tutarının ise yaklaşık 4 milyon 160 bin lira olduğu açıklandı.
Böylece adet bazında işlem gören ürünlerle kilogram üzerinden işlem gören diğer kurutmalıklar birlikte değerlendirildiğinde, Gaziantep Ticaret Borsası’nda 2025 yılında kurutmalık ürünlerin toplam işlem hacmi 139 milyon 907 bin lirayı aştı.
“Geleneksel kış hazırlığı
ekonomik değere dönüştü”
GTB Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Akıncı, kurutmalık ürünlerin ulaştığı ekonomik büyüklüğün Gaziantep’in geleneksel üretim kültürünün ekonomik potansiyelini de ortaya koyduğunu belirtti.
Akıncı, kurutmalıkların yalnızca bir gıda ürünü olarak değerlendirilmemesi gerektiğine işaret ederek, üretimden kurutmaya, işlemeden paketlemeye ve ticarete kadar uzanan geniş bir ekonomik zincirin bulunduğunu vurguladı.
Akıncı, Gaziantep’te kurutmalık ürünler üzerinden oluşan ekonomik değeri, “üretim, emek, kültür ve ticaretin bir araya geldiği çok özel bir değer zinciri” olarak nitelendirdi.
Gaziantep güneşi
lezzete dönüşüyor
Kurutmalık sebzelerin hazırlanmasında Gaziantep’in iklim özelliklerinin de önemli bir avantaj sağladığı belirtiliyor.
Yaz aylarında yüksek sıcaklık ve güneşten yararlanılarak gerçekleştirilen doğal kurutma işlemi, ürünlerin kendine özgü tat ve karakter kazanmasında önemli rol oynuyor.
Geleneksel yöntemlerle gerçekleştirilen kurutma işlemi, aynı zamanda Gaziantep mutfağında kullanılan ürünlerin uzun süre muhafaza edilmesine imkan sağlıyor. Böylece yaz mevsiminde hazırlanan sebzeler, kış aylarında dolma ve diğer geleneksel yemeklerin yapımında kullanılıyor.
Bu yönüyle kurutmalık kültürü, Gaziantep mutfağında mevsimler arasında bir lezzet köprüsü oluşturuyor.
Üretimden ticarete
uzanan geniş zincir
Kurutmalık ürünlerin ekonomik değeri, yalnızca ürünün satışından ibaret değil. Tarlada başlayan süreç; hasat, ayıklama, hazırlama, dizme, kurutma, paketleme, depolama ve satış aşamalarından geçiyor.
Bu süreçlerin her biri farklı alanlarda ekonomik hareketlilik oluştururken, geleneksel üretim yöntemleri de günümüzde ticari faaliyetlerle birlikte varlığını sürdürüyor.
Akıncı, kurutmalık üretiminin tarımsal ürünlerin değerlendirilmesi ve katma değerinin artırılması açısından da önemli olduğunu belirterek, Gaziantep’in bu alandaki üretim kültürünün korunmasının yanı sıra ekonomik potansiyelinin geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Üç ürün coğrafi
işaretle korunuyor
Gaziantep’in kurutmalık kültürünün korunması ve ürünlerin kente özgü özelliklerinin gelecek nesillere aktarılması amacıyla coğrafi işaret çalışmaları da yürütülüyor.
Gaziantep Ticaret Borsası tarafından Antep Dolmalık Biber Kurusu, Antep Haylan Kabağı Kurusu ve Antep Kuruluk Patlıcanı için coğrafi işaret tescili alındı.
Coğrafi işaret tescilleriyle birlikte bu ürünlerin Gaziantep’e özgü üretim özellikleri ve geleneksel yöntemleri koruma altına alınırken, ürünlerin marka değerinin artırılması da hedefleniyor.
Hedef daha geniş
pazarlara ulaşmak
GTB Başkanı Mehmet Akıncı, coğrafi işaretlerin yalnızca ürünlerin isimlerini koruyan bir uygulama olmadığını, aynı zamanda Gaziantep’in geleneksel üretim bilgisinin ve kültürel mirasının gelecek kuşaklara aktarılmasına katkı sağladığını ifade etti.
Gaziantep’in kurutmalık ürünlerinin özgün kimliğinin korunarak ekonomik değerinin daha da artırılmasının hedeflendiğini belirten Akıncı, bu ürünlerin daha geniş pazarlara taşınmasının önemine dikkat çekti.
Kültürden ticarete
Gaziantep markası
Gaziantep’in damlarını ve avlularını yaz aylarında renklendiren kurutmalık sebzeler, artık yalnızca geçmişten gelen bir kış hazırlığı geleneğini temsil etmiyor. Milyonlarca adet ürünün işlem gördüğü sektör, kentte tarımsal üretimin katma değere dönüştürülmesinde de önemli bir rol üstleniyor.
2025 yılında 139 milyon 907 bin lirayı aşan işlem hacmi, Gaziantep’in kurutmalık kültürünün ekonomik boyutunu açıkça ortaya koyarken, coğrafi işaret tescilleri de bu geleneksel ürünlerin marka değerini güçlendiriyor.
Gaziantep’te güneş altında başlayan kurutmalık mesaisi, böylece kış sofralarına uzanan bir lezzet yolculuğunun yanı sıra üreticiden tüccara, işletmelerden tüketiciye kadar geniş bir ekonomik hareketliliğe dönüşüyor.