Henüz 7 yaşındayken başladığı sandıkçılığı yıllardır devam ettiren Esterli, özellikle genç kızların çeyizlikleri için tamamen el emeğiyle sandıklar hazırlıyor.
Gaziantep’in geleneksel el sanatları arasında önemli bir yere sahip olan sandık işlemeciliğinin son temsilcilerinden biri olan Esterli, ürettiği sandıkları hem kentte hem de Türkiye’nin farklı bölgelerinde müşterilerle buluşturuyor. Ustanın el emeği ürünleri, kenti ziyaret eden yabancı turistlerin de ilgisini çekiyor.
Mesleğe 7 yaşında başladı
Gaziantep’in tarihi Bakırcılar Çarşısı’nda yıllardır çalışan Osman Esterli, sandık işlemeciliğine henüz çocuk yaşlarda adım attı. 7 yaşında başladığı mesleğini 65 yıldır sürdüren Esterli, bugün 76 yaşında olmasına rağmen atölyesinde üretmeye devam ediyor.
Çocukluk yıllarında mobilyacıların yanında mesleği öğrenmeye başladığını anlatan Esterli, dört kardeşin de mobilyacılık yaptığını belirtiyor. Okul hayatına devam etmesine rağmen el sanatlarına olan ilgisini sürdüren Esterli, zaman içerisinde sandık yapımında ustalaştı.
Yıllar içerisinde çok sayıda çırak ve kalfa yetiştiren Esterli, mesleğin gelecek nesillere aktarılması için de çaba gösteriyor.
“Biz sandık geleneğini
yaşatıyoruz”
Sandıkların özellikle genç kızların çeyizlik eşyalarını biriktirmesi amacıyla kullanıldığını belirten Esterli, geleneksel sandık kültürünün Gaziantep’te halen yaşatıldığını ifade etti.
Esterli, sandık geleneğini şu sözlerle anlattı:
“Yapmış olduğumuz sandıklar genç kızlara aittir. Bazı yaşlı kadınlar da evlerinde kullanmak amacıyla alıyorlar. Yaptığımız ürünler cevizden yapılma ve el oymasıdır. Sandık geleneği, kendimizi bildiğimizden beri devam ediyor. Her genç kıza bir tane sandık verilir. Genç kız, küçük yaşlardan itibaren eşyalarını biriktirir. Gelin olup giderken de hepsini alıp götürür. Biz de bu geleneği yaşatıyoruz.”
Ceviz ağacından tamamen
el emeğiyle üretiliyor
Osman Esterli’nin hazırladığı sandıkların en önemli özelliklerinden biri, ürünlerin tamamen kendi imalatı olması. Hazır ürünleri alıp satmadığını belirten Esterli, sandıkların üretim aşamasından işlemelerine kadar kendi atölyesinde hazırlandığını söylüyor.
Özellikle ceviz ağacından hazırlanan sandıklar, el oyması işlemeleriyle geleneksel bir görünüm kazanıyor. Her ürünün işçiliğine ve kullanılan malzemenin kalitesine göre farklılık gösterdiğini belirten Esterli, bu nedenle sandıkların fiyatlarının da değiştiğini ifade ediyor.
Fiyatlar 5 bin ile 25 bin
lira arasında değişiyor
El emeğiyle hazırlanan sandıkların fiyatları boyutuna, kullanılan malzemeye ve üzerindeki işlemelere göre değişiyor.
Usta Osman Esterli, sandıkların 5 bin TL’den başlayıp 25 bin TL’ye kadar alıcı bulduğunu belirtiyor. Sandıkların yanı sıra genç kızların mücevherlerini saklaması için özel olarak hazırlanan mücevher kutuları da üreten Esterli, bu ürünlerin de yoğun ilgi gördüğünü ifade ediyor.
Esterli, ürünlerinin Gaziantep dışına da gönderildiğini ve farklı şehirlerden gelen müşterilerin yanı sıra yabancı turistlerin de sandıklara ilgi gösterdiğini belirtiyor.
“Ben bunun imalatçısıyım”
65 yıldır sandıkçılık yaptığını anlatan Esterli, mesleğini yalnızca ticari bir faaliyet olarak değil, hayatının önemli bir parçası olarak gördüğünü ifade ediyor.
Esterli, mesleğine ilişkin şöyle konuştu:
“Ben bu mesleği 65 yıldır yapıyorum. 7 yaşında başladım, yaşım 76 oldu. 65 senedir bu mesleğin içerisindeyim. Ben bunun imalatçısıyım. Mesela sağdan soldan toplama mal alıp mağaza usulü satmıyorum. Kendi imalatımızdır. Şehirlere de gönderiyoruz. Bu işi severek yaptım. Ben de yılların ustasıyım. Çok sayıda eleman yetiştirdim. Sandık fiyatları kalitesine ve işlemesine göre değişiyor. Sandık fiyatları 5 bin TL’den başlayıp 25 bin TL’ye kadar çıkıyor. Mücevher kutuları da yapıyoruz. Onlar da genç kızların mücevherlerini koymaları için kullanılıyor.”
Gaziantep’ten Avrupa’ya
uzanan sandık yolculuğu
Esterli’nin el emeğiyle hazırladığı sandıklar yalnızca Gaziantep’te değil, Türkiye’nin farklı kentlerinde de kullanılıyor. Tarihi Bakırcılar Çarşısı’nı ziyaret eden yabancı turistler de geleneksel sandıklara ilgi gösteriyor.
Özellikle Avrupa ülkelerinden gelen turistlerin sandıkları satın alarak ülkelerine götürdüğünü belirten Esterli, bunun mesleğin tanıtılması açısından da önemli olduğunu söylüyor.
“Dört kardeş de
mobilyacıydık”
Mesleği aileden gelen bir gelenek olarak sürdüren Esterli, dört kardeşin de mobilyacılık yaptığını anlattı.
Esterli, mesleğe nasıl
başladığını şöyle aktardı:
“Biz dört kardeştik, dördümüz de mobilyacıydık. Çocukken mobilyacıların yanına gidip gelirdik. Bu mesleği öğrendik. Okula devam ettim ama yine de bu mesleği seçtim. Bu işi yapmaya devam ediyoruz. Ürettiğimiz sandıkları başta şehir dışından gelenler olmak üzere, Avrupa ülkelerinden gelen turistler de alıp götürüyorlar.”
Unutulmaya yüz tutan
mesleği yaşatıyor
Günümüzde teknolojinin gelişmesi ve seri üretimin yaygınlaşmasıyla birlikte geleneksel el işçiliğine dayalı birçok meslek giderek azalırken, Osman Esterli 65 yıllık tecrübesiyle sandık işlemeciliğini yaşatmaya devam ediyor.
Her bir sandığı büyük bir titizlikle hazırlayan Esterli, el oymacılığının inceliklerini de ürünlerine yansıtıyor. Geleneksel çeyiz kültürünün önemli parçalarından biri olan sandıklar, genç kızların eşyalarını sakladığı bir eşya olmanın ötesinde, geçmişten bugüne aktarılan kültürel bir miras niteliği taşıyor.
Gaziantep’in tarihi Bakırcılar Çarşısı’nda üretimini sürdüren 76 yaşındaki usta, yıllardır yaptığı sandıklarla hem geleneksel bir mesleği hem de kentin kültürel değerlerinden birini geleceğe taşımaya çalışıyor.
